艢w. Antoni


Kr贸tka biografia 艣w. Antoniego z Padwy1聽– o. Norbert M. Siwi艅ski OFMConv

Antoni z Padwy jest jednym z najbardziej znanych 艢wi臋tych Ko艣cio艂a katolickiego. W cieniu popularno艣ci jako Cudotw贸rcy i Patrona pozostaj膮 jego wielkie zas艂ugi jako pierwszego nauczyciela w zakonie franciszka艅skim. Historia dostrzeg艂a w Antonim nie tylko teologa wczesnej scholastyki,
ale r贸wnie偶 mistrza 偶ycia duchowego i 艣wiadkiem rozwoju teologii w tradycji augustia艅skiej i franciszka艅skiej.
艢w. Antoni by艂 teologiem, by艂 mistrzem, by艂 doktorem scholastycznym, ale w scholastyce z pocz膮tku XIII wieku2.

艢wi臋ty z Padwy pochodzi艂 z Portugalii. Urodzi艂 si臋 w Lizbonie 15 sierpnia 1195 roku w 艢wi臋to Wniebowzi臋cia NMP3. Na chrzcie otrzyma艂 imi臋 Ferdynand4. W 1210 roku, maj膮c 15 lat wst膮pi艂 do klasztoru San Vicenzo
de Fora
Kanonik贸w Regularnych 艢w. Augustyna w Lizbonie. Po dw贸ch latach, poszukuj膮c lepszych warunk贸w do modlitwy i studium, przeni贸s艂 si臋
do klasztoru w Coimbrze, gdzie prawdopodobnie w 1219 roku przyj膮艂 艣wi臋cenia kap艂a艅skie.

W 1220 roku Ferdynand by艂 艣wiadkiem pogrzebu pi臋ciu franciszkan贸w zamordowanych przez mahometan w Maroko5. Chc膮c na艣ladowa膰 idea艂 偶ycia 艣w. Franciszka z Asy偶u6 oraz po艣wi臋ci膰 si臋 pracy misyjnej tak jak bracia, kt贸rzy zgin臋li w Maroko, wst膮pi艂 do wsp贸lnoty 艣w. Franciszka w Olivanez7, gdzie przyj膮艂 r贸wnie偶 imi臋 zakonne Antoni8.

Po uzyskaniu zgody prze艂o偶onych, Antoni uda艂 si臋 w misyjnym zapale
w podr贸偶 do Maroka
9. Nag艂a choroba i za艂amanie zdrowotne wymusi艂y jednak na m艂odym franciszkaninie rezygnacj臋 z tych plan贸w i powr贸t do ojczyzny. Liczne biografie okre艣laj膮 ten moment jako punkt zwrotny10 w 偶yciu 艢wi臋tego: gwa艂towna burza zap臋dzi艂a statek na Sycyli臋, a sam Antoni ju偶 nigdy nie powr贸ci艂 do Portugalii11.

W roku 1221 odbywa艂a si臋 w Asy偶u kapitu艂a generalna nowego zakonu. Antoni uda艂 si臋 tam i spotka艂 si臋 ze 艣w. Franciszkiem12. Po sko艅czonej kapitule odda艂 si臋 pod w艂adz臋 brata Gracjana, prowincja艂a Emilii i Romanii,
kt贸ry wyznaczy艂 mu erem w Montepaolo w pobli偶u Forli
13. Czas tam sp臋dzony wykorzysta艂 na pog艂臋bienie 偶ycia wewn臋trznego. Ze szczeg贸lnym zami艂owaniem studiowa艂 Pismo 艢wi臋te14.

Kolejnym punktem zwrotnym w 偶yciu Antoniego by艂o p艂omienne kazanie, jakie mia艂 wyg艂osi膰 podczas liturgii 艣wi臋ce艅 w Forli15. Prze艂o偶eni zakonni dostrzegli talent i wiedz臋 偶yj膮cego dot膮d w ukryciu zakonnika. S艂awa jego kaza艅 dotar艂a do samego 艣w. Franciszka. Ojciec Zakonu, pisz膮c do niego osobisty list16, mianowa艂 go pierwszym nauczycielem teologii17 w rodzinie franciszka艅skiej18. Niezwyk艂y dar kaznodziejski i wielo艣膰 cud贸w19 gromadzi艂y przy nim liczne t艂umy.

W latach 1225-1227 g艂osi艂 kazania we Francji i zwalcza艂 szerz膮ce si臋 herezje (st膮d nadany mu przez tradycj臋 przydomek 鈥瀖艂ot na heretyk贸w鈥)20.
Po powrocie do Italii zosta艂 wybrany na kapitule generalnej prowincja艂em Emilii i Mediolanu
21.

W 1228 roku udaje si臋 do Rzymu – tam Grzegorz IX poleci艂 mu przeprowadzenie rekolekcji dla kolegium kardynalskiego. Osobowo艣膰 Antoniego wywar艂a tak silne wra偶enie na papie偶u, i偶 nazwa艂 go „Ark膮 Testamentu”22.

W 1230 roku, na kapitule generalnej, 艢wi臋ty zrzek艂 si臋 urz臋du prowincja艂a
a nast臋pnie uda艂 si臋 do Padwy
23, po艣wi臋caj膮c si臋 temu, co lubi艂: modlitwie,
i pokucie, studium i pisaniu kaza艅, kaznodziejstwu i dzia艂alno艣ci spo艂ecznej
24.

Ziemskie 偶ycie Antoniego zako艅czy艂o si臋 13 czerwca 1231 roku. Nieca艂y rok p贸藕niej, 30 maja 1232 roku papie偶 Grzegorz IX zaliczy艂 go w poczet 艢wi臋tych25. O szybkiej kanonizacji zadecydowa艂y liczne cuda i 艂aski,
jakie wierni otrzymali za wstawiennictwem nowego Patrona.

W 1946 roku papie偶 Pius XII og艂osi艂 艣w. Antoniego Doktorem Ko艣cio艂a26.

1 W g膮szczu licznych biografii 艣w. Antoniego nale偶y zaakcentowa膰 opracowania wybitnego znawcy 偶ycia i my艣li Doktora z Padwy, Vergilio Gamboso 鈥 por. V. Gamboso, Per conoscere sant麓Antonio. La vita 鈥 Il pensiero, Padova 2003; Tene, Vita di sant麓Antonio, Padova 2011, Ten偶e, Antonio di Padova. Vita e Spiritualit谩, Padova 2011.
W j臋zyku polskim na szczeg贸ln膮 uwag臋 zas艂uguj膮 opracowania o. Cecyliana Niezgody
鈥 por.
C. Niezgoda, 艢w. Antoni Padewski, Warszawa 1984; Tene, 艢w. Antoni z Padwy. 呕ycie i nauczanie, Krak贸w 2002 (dalej jako: AP).

2 Por. C. Niezgoda, 艢w. Antoni Padewski, dz. cyt., s. 126.

3 Wszyskie daty z 偶ycia 艣w. Antoniego zosta艂y uzgodnione z chronologi膮 opracowan膮 przez Veriglio Gamboso 鈥 por. Tavola chronologica w: V. Gamboso, Antonio di Padova.
Vita e Spiritualit谩
, dz. cyt., s. 15-22.

4 Por. J. Tousseart, Antonius von Padua. Versuch einer kritischen Biographie, K枚ln, 1967, s. 140.

5 Historyczny zwi膮zek pomi臋dzy 艣mierci膮 pierwszych m臋czennik贸w franciszka艅skich
a wst膮pieniem Ferdynanda do zakonu minoryt贸w by艂 tematem sympozjum, jakie odby艂o si臋 11 czerwca 2010. Akta sympozjum dost臋pne s膮 w wydaniu ksi膮偶kowym 鈥
por.
Dai protomartyri francescani a SantAntonio di Padova. Atti della Giornata internazionale di studi. Terni, 11 giugno 2010, (red. L. Bertazzo, G. Cassio), Padova 2011.

6 Por. P. Severn, S. Anthony of Padua: In search of the Evangelical Doctor, Peterborough 2011, s. 34-35.

7 Por. I. O麓Brien, Enter Saint Anthony. Life oft he Wonder-Worker of Padua, New Jersey 1947, s. 14-15.

8 Por. M. Farnum, Sankt Antonius von Padua. Sein Leben und seine Wunder, Aschaffenburg 1954, s. 61: 鈥濫r w盲hlte den Namen Antonius zu ehren des Vaters der Ostm枚nche鈥.

9 Por. A. Rigon, La morte dei Protomartiri francescani e la vocazione di Sant麓Antonio,
w:
Dai protomartyri francescani a SantAntonio di Padova, dz. cyt., s. 59.

10 Por. J. Tousseart, dz. cyt., s. 230-232.

11 Por. A.P. Alkoffer, Antonius von Padua. Franziskaner auf Umwegen, Kevelaer 2012, s. 72-73.

12 Por. AP, s. 56-60.

13 Por. V. Gamboso, Per conoscere sant麓Antonio. La vita 鈥 Il pensiero, dz. cyt., s. 11.

14 Por. AP, s. 63-64.

15 Por. N. Salvaneschi, Il Santo di Padova, Padova 1955, s. 60-62.

16 Por. Epistola ad Antonium, w: Pisma 艣w. Franciszka z Asy偶u. Teksty 艂aci艅skie i starow艂oskie w polskim przek艂adzie, Krak贸w 2009, s. 414, wraz z komentarzem do listu: Tam偶e, s. 412-413; 殴r贸d艂a Franciszka艅skie, Krak贸w 2005, s. 224; 艢wi臋ci Franciszek i Klara, Pisma, Krak贸w-Warszawa 2002, s. 59.

17 Por. V. Gamboso, Per conoscere sant麓Antonio, dz. cyt., s. 12: 鈥濬u lui il primo maestro di scenza teologica nell麓ordine minoritico, e il suo primo grande scrittore e dottore鈥.

18 Por. C. Paolazzi, Francesco, la teologia e la 鈥濴ettera a frate Antonio鈥, w: Antonio uomo evangelico. Convegno di studi nell麓VIII Centenario della nascita e nel 50掳 di proclamazione a Dottore della Chiesa (red. G. Ravaglia), Padova 1997, s. 39-61.

Por. AP, s. 68.

19 Por. D. Salezze, Un santo, un uomo, Padova 2014, s. 75. Liczne opisy cud贸w Antoniego zosta艂y zebrane w kronice Liber miraculorum, stanowi膮cej w wydaniu padewskim kolejny tom Antonia艅skich 殴r贸de艂 Hagiograficznych 鈥 por. Fonti agiografiche antoniane, t. 6, Liber miraculorum e altri testi medievali. Testo italiano a fronte (red. V. Gamboso), Padova 1997.

20 Por. A.P. Alkoffer, dz. cyt., s. 94-97.

21 Por. V. Gamboso, Antonio di Padova. Vita e Spiritualit谩, dz. cyt., s. 167-171.

22 Por. Fonti agiografiche antoniane, t. 1, Vita Prima o Assidua (red. V. Gamboso), Padova 1981, s. 322.324: 鈥濶empe enim talia et tam profunda de Scripturis facundo eructabat eloquio, ut ab ipso domino papa, familiari quadam prerogativa, Archa Testamenti vocaretur鈥.

23 Por. F. Conconi, Sant麓Antonio di Padova. Saggio storico-critico, Padova 1932, s. 114; D. Salezze, dz. cyt., s. 56-58.

24 Por. AP, s. 92.

25 Por. J. Tousseart, dz. cyt., s. 466-470.

26 Por. V. Gamboso, Per conoscere sant麓Antonio, dz. cyt., s. 19.